na Polski Grzebień i Małą Wysoką

Czas przejścia: 9 h 35 min
Poziom zaawansowania: trudno

 

Wycieczka na Polski Grzebień i Małą Wysoką nie należy do najłatwiejszych, ale dostarcza wspaniałych wrażeń dzięki przepięknym widokom. Poniżej znajdziecie opis propozycji wycieczki z Łysej Polany do Starego Smokowca.

ŁYSA POLANA
Wysokość: 971 m

Łysa Polana to duża polana położona w Dolinie Białki w Tatrach Wysokich. Jej słowacka nazwa to Lysá poľana. Dawne przejście graniczne na Łysej Polanie zlokalizowane jest nad rzeką Białką, w miejscu, w którym od Drogi Oswalda Balzera, wiodącej na Palenicę Białczańską, odgałęzia się słowacka Droga Wolności w kierunku miasta Wysokie Tatry (Vysoké Tatry). Budynki graniczne pamiętają dwudziestolecie międzywojenne, kiedy to stosunki pomiędzy Polską a Czechosłowacją były szczególnie napięte, a jedną z osi konfliktu stanowił pas tatrzańskiej ziemi na wschód od Białki. Później znajdowało się tu przejście graniczne, przez które – mimo sprzeciwu ekologów – mogły przejeżdżać także ciężarówki. Po wejściu Polski i Słowacji do strefy Schengen szlabany zlikwidowano, a pozwolenie na przejazd dla dużych pojazdów ograniczono do masy 7,5 tony. W pobliżu znajduje się parking oraz słowacka pętla, skąd kilka razy dziennie odjeżdżają autobusy w kierunku Popradu i Starego Smokowca. Miejsce to jest punktem wypadowym w malowniczą i bardzo długą Dolinę Białej Wody, dokąd prowadzą niebieskie znaki. Dalej można się udać na Rohatkę (Prielom) lub na przełęcz Polski Grzebień (Poľský hrebeň) i Małą Wysoką (Východná Vysoká). Okolica jest także popularna wśród taterników, którzy raz po razie próbują wspiąć się na Młynarza (Mlynár) lub w okolice Ganku (Gánok) i Żelaznych Wrót (Železná brána).
 
Dalsza podróż --> na Polski Grzebień (5 h)

Z Łysej Polany wyruszamy niebieskim szlakiem. Szeroka droga wchodzi w las i wiedzie równolegle do brzegu Białki, której korytem biegnie granica polsko-słowacka. Po około 45 minutach docieramy do polany Biała Woda, gdzie znajdują się ławki dla turystów i leśniczówka TANAP-u. Dalej droga łagodnie wznosi się pomiędzy skałami; przechodzimy przez most i wchodzimy w Dolinę Białej Wody. Przechodzimy przez kolejny mostek, dalej mijamy częściowo już zarośniętą Polanę pod Upłazki. Zaczynają się ukazywać piękne widoki. Po około 2 h 20 min docieramy do Polany pod Wysoką; droga zwęża się i zagłębia w las, chodnik wije się stromo. Mijamy Litworowy Staw, wspinamy się usypistymi zboczami i skalistą grzędą, po czym docieramy do Zmarzłego Stawu pod Polskim Grzebieniem. Ścieżka wznosi się wzdłuż jego północno-zachodniego brzegu. Na rozwidleniu zmieniamy znaki na zielone, które prowadzą piarżysto-skalistym terenem na przełęcz.


POLSKI GRZEBIEŃ
Wysokość: 2200 m

Polski Grzebień to przełęcz w Tatrach Wysokich. Jej słowacka nazwa brzmi bardzo podobnie - Poľský hrebeň. Miejsce jest niedostępne dla turystów w okresie od 1 listopada do 14 czerwca.

Polski Grzebień to szeroka przełęcz położona na głównej grani Tatr. Oddziela ona od siebie Małą Wysoką (Východná Vysoká) i Wielicki Szczyt (Velický štít). Po jednej stronie siodła wznosi się Dolina Wielicka (Velická dolina), po drugiej Dolina Świstowa (Svišťová dolina), czyli górna część Doliny Białej Wody (Bielovodská dolina). Nazwa przełęczy zawiera słowo „polski”, ponieważ w czasach przedrozbiorowych przebiegała tędy – bardzo umowna wówczas – granica polsko-węgierska. Zresztą tereny te zostały jeszcze raz zajęte przez Polaków po traktacie monachijskim w 1938 r. Widoki stąd chwalono od dawna, a przez przełęcz przechodziły znane i szanowane persony, z Asnykiem, Staffem i Przerwą-Tetmajerem na czele. Na przełęcz można dostać się bardzo długim podejściem od strony Łysej Polany (niebieskie znaki, ostatnie 15 minut zielone) lub spod Hotelu „Śląski Dom” w Dolinie Wielickiej (znaki zielone). To drugie podejście w końcowym fragmencie ubezpieczone jest łańcuchem. Niemniej dostanie się na przełęcz, poza odległością, nie powinno nastręczyć problemów nawet średnio doświadczonym turystom. Z przełęczy odchodzą żółte znaki na szczyt Małej Wysokiej. Nieznakowana ścieżka dostępna dla tych, którzy podróżują z uprawnionym przewodnikiem wyprowadza na Wielicki Szczyt i na Gerlach (tzw. Droga Martina). 

Dalsza podróż --> na Małą Wysoką (45 min)

Żółte oznaczenia prowadzą skalistą granią, w pobliżu krawędzi. Przed nami coraz piękniejsze widoki, między innymi na Wielicki Staw i Gerlach.


MAŁA WYSOKA
Wysokość: 2429 m

Mała Wysoka znajduje się w Tatrach Wysokich, po słowacku jej nazwa brzmi Východná Vysoká. Miejsce jest niedostępne od 1 listopada do 14 czerwca.

Mała Wysoka położona jest między dwoma przełęczami: Polskim Grzebieniem i Rohatką. Szczyt zwornikowy ma kształt tępej piramidy, a widok z niego obejmuje niemal całe Tatry Wysokie; widać stąd Dolinę Białej Wody, Dolinę Staroleśną oraz Dolinę Wielicką. Od lat szczyt cieszy się sławą jednego z najlepszych punktów panoramicznych Tatr Wysokich. Południowy stok wykorzystywany jest przez zaawansowanych narciarzy do zjazdów. Pierwszym udokumentowanym zdobyciem góry było wejście László Jármaya w 1888 roku, natomiast pierwszego wejścia zimowego dokonali Hermann Schweickhart, Otto Schweickhart i János Vigyázó 22 marca 1910 roku. Mała Wysoka to czwarty najwyższy tatrzański szczyt dostępny dla turystów szlakiem. Na wierzchołek prowadzi żółty szlak z Polskiego Grzebienia.

Dalsza podróż --> na Polski Grzebień tą samą trasą (30 min)

Dalsza podróż --> do Śląskiego Domu (1 h 30 min)

Z przełęczy schodzimy zielonym szlakiem, ubezpieczonym kilkoma klamrami i łańcuchami. Schodzimy zakosami do Doliny Wielickiej, mijamy Długi Staw. Dalej idziemy dość stromo w dół i docieramy do górnego piętra doliny (tzw. Wyżni Ogród Wielicki). Następnie dochodzimy do dużej łąki zwanej Wielickim Ogrodem, później wzdłuż brzegu Wielickiego Jeziora zmierzamy pod schronisko.


ŚLĄSKI DOM
Wysokość: 1665 m

Sliezsky dom w języku polskim nosi nazwę Śląski Dom. Hotel górski usytuowany jest w Dolinie Wielickiej, u stóp Gerlacha, nad Wielickim Stawem, w słowackich Tatrach Wysokich. Przez turystów dawniej nazywany był Śląską Gospodą lub Schroniskiem Wielickim.

Historia

Pierwszy budynek nad Wielickim Stawem został postawiony w 1871 roku i nosił nazwę Schronisko Blásyego, od nazwiska inicjatora budowy. Niestety, w roku 1874 został zmieciony przez schodzącą lawinę. Dzisiejsze schronisko, w swojej pierwszej formie, powstało w 1895 roku, wzniesione przez Śląską Sekcję Karpathenverein. W kolejnych latach (1907–1909, 1943 i 1957–1962) Śląski Dom stale rozbudowywano. Nic jednak nie uchroniło go od pożaru, który w dniach 29–30 listopada 1962 r. doszczętnie strawił schronisko.

Obecny budynek hotelowy został wybudowany w 1968 roku.  W latach 60. mieścił już ponad 100 osób, co jest kolosalna różnicą w porównaniu do pierwszego budynku o pojemności 12 osób. Do sprywatyzowania doszło w 1998 roku, ale za sprawą niewystarczającego budżetu do prowadzenia hotelu, często bywał o zamknięty. Od 2001 roku obecny właściciel (SDG) modernizuje hotel, dostosowując go do potrzeb osób niepełnosprawnych, rozwija się także zaplecze gastronomiczne. Od 2008 roku w hotelu górskim działa centrum odnowy biologicznej wraz z sauną, jacuzzi i masażami. Budynek, który według powszechnej opinii zarówno stylem prowadzenia, standardem jak i kształtem bryły nie komponuje się w krajobraz wysokogórski – dziś już w niczym nie przypomina swojej pierwotnej wersji.

Noclegi

Całkowicie odnowiony hotel oferuje noclegi zarówno hotelowe (w 36 pokojach i 7 apartamentach) jak i turystyczne - dla osób niewymagających wygód. W części hotelowej wszystkie pokoje wyposażone są w duże łóżko, łazienkę z wanną lub prysznicem, minibar, dostęp do szybkiego Internetu, telewizor LCD i telefon. Jeden z pokoi jest w pełni wyposażony dla komfortu i wygody gości niepełnosprawnych. 

Hotel dysponuje restauracją i bufetem na tarasie. Koszt śniadania to 10 €, natomiast kolacji 17 €. Hotel oferuje całą gamę atrakcji zarówno latem jak i zimą, od możliwości wypożyczenia gier towarzyskich, rowerów i sprzętu zimowego, po najwyżej położone wellness na Słowacji, z widokiem na Velické pleso, które zapewnia doskonały wypoczynek po całodziennej wspinaczce. Przygotowano także wiele udogodnień dla rodzin z dziećmi - do dyspozycji gości są: łóżko dziecięce, krzesło dziecięce, stolik do przewijania i kącik dla pociech w recepcji. W hotelu znajduje się sala konferencyjna o pojemności 50 osób, do wynajęcia za 15 €/h. Zameldowani turyści maja możliwość dojazdu i parkowania samochodu w sąsiedztwie budynku za opłatą 20 €/dobę. Na wjazd i wyjazd konieczna jest zgoda Parku TANAP, na terenie którego znajduje się Śląski Dom.

Dojście do Schroniska i dostępne szlaki

Dojście do hotelu możliwe jest żółtym szlakiem ze Starego Smokowca, do którego dołącza niebieski szlak z Tatrzańskich Zrębów. Dalej wiedzie szlak zielony. Możliwe jest również dojście z tatrzańskiej Polanki (zielony szlak) oraz czerwonym szlakiem od Smokowieckiego Siodełka. Jako bazę noclegową hotel górski wybierają często turyści obierający za swój cel pobliski Gerlach.

Dalsza podróż --> do Starego Smokowca (1 h 50 min)

Spod schroniska wyruszamy zielonym szlakiem, który wkrótce odbija w prawo, my jednak wybieramy wówczas znaki żółte. Oddalamy się od Wielickiego Potoku i zmierzamy do kolejnego rozwidlenia; kontynuujemy podróż żółtym szlakiem, który prowadzi łagodnie w dół do Starego Smokowca.