Sama nazwa tych gór została wymyślona w 1860 roku przez słowackiego geologa i paleontologa Dionýza Štúra. Niżne Tatry znajdują się na styku trzech słowackich krajów (odpowiedników naszych województw) – preszowskiego, żylińskiego i bańskobystrzyckiego. To pasmo górskie sąsiaduje z następującymi rejonami geograficznymi:
- od północy: z Kotliną Liptowską, Kozimi Grzbietami i Kotliną Popradzką,
- od wschodu: ze Słowackim Rajem i Górami Stolickimi,
- od południe: z Rudawami Weporskimi (m.in. Murańską Płaniną),
- od zachodu: z Wielką Fatrą i Starohorskimi Wierchami.
Niżne Tatry dzielą się na dwa pasma, oddzielone przejezdną Przełęczą Czertowica. Są to Ďumbierske Tatry (w części zachodniej) oraz Kráľovohoľské Tatry (po wschodniej stronie). Najistotniejszymi szczytami są tu Dziumbier (2043 m n.p.m.), czyli najwyższy szczyt w Niżnych Tatrach; Kráľova hoľa (1946 m), czyli po polsku Królewska Hala, która jest obok tatrzańskiego Krywania jednym ze szczytów-symboli Słowacji (rozpoznamy ją w panoramach po wysokim odbiorniku radiowo-telewizyjnym), a także Chopok, na stokach którego położony jest słynny ośrodek narciarski Jasna.
Niżne Tatry w dużej części są zbudowane z trzonu krystalicznego, czyli skał magmowych i metamorficznych (np. gnejsów lub granitów). Mowa tu o najwyższej części tej grupy górskiej. Spory obszar jednak składa się ze skał osadowych, takich jak wapień czy dolomit. Taka budowa charakteryzuje m.in. słynną Dolinę Demianowską, w której podatne na erozję skały umożliwiły wytworzenie się niezwykłych jaskiń z bogatą szatą naciekową (m.in. Demianowska Jaskinia Wolności lub Demianowska Jaskinia Lodowa). Niegdyś występowały tu ubogie (ale mimo wszystko) złoża złota czy rud żelaza (w zamierzchłych czasach wydobywano tu te surowce).
W rejonie Niżnych Tatr biorą swój początek bardzo istotne na mapie Słowacji rzeki. Są nimi spływające ze stoków Kráľovej holi Czarny Wag (który w połączeniu ze spływającym z Tatr Wysokich Białym Wagiem tworzy Wag) oraz Hron.
Ze względu na bogactwo przyrodnicze teren ten znajduje się pod ochroną Parku Narodowego „Niżne Tatry” (w skrócie NAPANT), który został powołany w 1978 r. Jest to drugi największy park na terenie Słowacji (pierwszym jest oczywiście TANAP, czyli Tatrzański Park Narodowy). Jego siedziba znajduje się w Bańskiej Bystrzycy. Na tym terenie żyje wiele dużych drapieżników, jak niedźwiedzie, wilki czy rysie. Mamy tu ponadto introdukowane z Tatr kozice i świstaki. Ze świata ptaków należy wymienić przede wszystkim orły, a także niezwykle piękne, lecz płochliwe głuszce. Jeśli chodzi o roślinność – najcenniejszymi okazami są tu chociażby sasanka czy szarotka alpejska.
Ten teren jest dobrze zagospodarowany turystycznie. Poza wymienionymi atrakcjami rejonu Doliny Demianowskiej w postaci kompleksu narciarskiego oraz udostępnionych do zwiedzania jaskiń, mamy liczne szlaki, spośród których najbardziej znaczący jest Cesta hrdinov SNP (po polsku Szlak Bohaterów Słowackiego Powstania Narodowego). Jest to najdłuższy szlak na Słowacji (ma aż 770 kilometrów!), który prowadzi przez miejsca związane z walkami słowackich powstańców z hitlerowcami pod koniec II wojny światowej. Tu wiedzie z kolei główną granią Niżnych Tatr, zahaczając o jego najważniejsze szczyty.
Turyści mają tu do dyspozycji kilka schronisk, z których najpopularniejsze jest Schronisko Štefánika (słow. Chata M. R. Štefánika) pod Dziumbierem. Możemy tu zajrzeć także do popularnej Kamienki, czyli Kamiennej Chaty pod Chopokiem, a także Schoniska Ďurková (które tak naprawdę jest normalnym schroniskiem, a nie schronem). Ponadto mniej wymagający wędrowcy mają do dyspozycji kilka bezpłatnych punktów w postaci dość surowych, lecz klimatycznych schronów czy szałasów.
W pobliżu Niżnych Tatr znajduje się wiele dużych ośrodków miejskich, jak Bańska Bystrzyca, Rużomberok (pol. pisownia), Liptowski Mikułasz (pol. pisownia) lub Poprad. Góry są całkiem dobrze skomunikowane i dojazd autem pod wyjścia na szlaki nie stanowi najmniejszego problemu.